Główny cel rządowego programu Mieszkanie Plus możliwy do osiągniecia także w obecnym modelu budownictwa mieszkaniowego

Bartłomiej Sosna, Główny analityk rynku budowlanego, PMR

Głównym hasłem przewodnim forsowanego przez nowy polski rząd programu Mieszkanie Plus jest zwiększenie liczby mieszkań przypadających na 1 tys. mieszkańców z 363 mieszkań obecnie do 435 mieszkań w 2030 r., co ma zrównać Polskę ze średnią unijną. Z pozoru wydaje się to być cel bardzo ambitny i nierealny do osiągnięcia bez poważnego zaangażowania strony rządowej. Jednak po przeprowadzeniu podstawowych kalkulacji, perspektywa wygląda zgoła inaczej.

Biorąc pod uwagę negatywny trend demograficzny (prognozowany przez GUS spadek liczby mieszkańców Polski o 1,2 mln obywateli w ciągu najbliższych 15 lat), aby do 2030 r. osiągnąć wskaźnik 435 mieszkań na 1 tys. mieszkańców, należy powiększyć zasoby mieszkaniowe o ok. 2,2 mln mieszkań, co daje niecałe 149 tys. mieszkań rocznie. Tymczasem w latach 2007-2015, średniorocznie zasoby mieszkaniowe powiększały się o ok. 140 tys. mieszkań i nic nie wskazuje na to, aby w ciągu najbliższych kilkunastu lat roczny przyrost liczby mieszkań miał się znacząco obniżyć.

Oznacza to, że do poziomu 435 mieszkań na 1 tys. mieszkańców (lub niewiele niższego) w 2030 r. polski sektor budownictwa mieszkaniowego doszedłby w ramach obecnego modelu, który opiera się na dwóch głównych formach budownictwa – budownictwie deweloperskim oraz budowie domów przez inwestorów indywidualnych. Obie te formy opierają się na modelu mieszkań własnościowych, który przez ostatnie 25 lat mocno zakorzenił się w świadomości Polaków. Przewidujemy, że rządowy plan budowy mieszkań na wynajem może się nie sprawdzić, gdyż oferując Polakom do wyboru opcję samego najmu lub najmu z możliwością dojścia do własności (nawet przy nieco wyższym miesięcznym koszcie najmu), zdecydowana większość wybierze to drugie rozwiązanie, co w zasadzie, poza niższym kosztem w ogólnym rozrachunku (dzięki państwowym subsydiom), nie będzie się różniło niczym od kupna mieszkania finansowanego 30-letnim kredytem hipotecznym.

 

Możliwość realizacji rządowego programu Mieszkanie Plus w Polsce, 2015-2030
 
PMR, 2016
  2015 2030
Liczba mieszkańców (mln) 38,4 37,2
Zasoby mieszkaniowe (mln mieszkań) 13,9 16,2
Liczba mieszkań na 1 tys. mieszkańców 363 435
Planowany średnioroczny przyrost zasobów mieszkaniowych w latach 2016-2030 148 625
Historyczny średnioroczny przyrost zasobów mieszkaniowych w latach, 2007-2015 ok. 140 000